How to listen to Jazz

Με τον τίτλο “How to listen to Jazz” (εκδ. Basic Books), το τελευταίο βιβλίο του γνωστού συγγραφέα Ted Gioia (“The History of Jazz”, “Delta Blues”), είναι εμφανές ότι απευθύνεται κατά κύριο λόγο σε όσους θέλουν να επιχειρήσουν μια γνωριμία με την jazz. Αυτό δείχνει και ο τρόπος με τον οποίο έχει στηθεί το βιβλίο κεφάλαιο με το κεφάλαιο.

Αρχικά μας εισάγει στο swing feeling, τον κινητήριο μοχλό αυτής της μουσικής, τη φρασεολογία, τις δυναμικές, την έννοια του αυτοσχεδιασμού και τις πιο συνηθισμένες δομές που συναντάμε στις jazz συνθέσεις. Στη συνέχεια κάνει μια σύντομη αναδρομή στις ρίζες, τη γέννηση και την εξέλιξη της jazz, παρουσιάζοντας τα σημαντικότερα στιλ και μερικούς από τους μουσικούς που καθόρισαν την πορεία της, προτείνοντας και τις πιο αντιπροσωπευτικες ηχογραφήσεις. Για να κλείσει με δυο λόγια για τη σημερινή κατάσταση, αναφέροντας εν τέλει 150 ονόματα της εποχής μας, άλλα νέα και άλλα στην ακμή της καριέρας τους.

Όποιος έχει ασχοληθεί έστω και στοιχειωδώς με την αυτοσχεδιαζόμενη μουσική, ίσως βρει βαρετό το να διαβάσει για μια ακόμη φορά για τις περιόδους (το swing και τις big band, το bebop, την cool jazz κτλ.) και τους μεγάλους νεωτεριστές (τον Louis Armstrong, τον Duke Ellington, τον Charlie Parker, τον Thelonious Monk, κ.ά.). Πιθανά και να αρχίσει να προσπερνά στα γρήγορα τις σελίδες με την αναφορά στην προέλευση της jazz, τα blues, το ragtime, τη δομή ΑΑΒΑ, πράγματα δηλαδή γνωστά και που σίγουρα θα έχει ξαναδιαβάσει αλλού διεξοδικότερα και γραμμένα πιο συστηματικά. Αλλά και η λίστα με τα 150 ονόματα στο τέλος του βιβλίου, μοιάζει κάπως αστεία σε μια εποχή που η πληροφορία περισσεύει.

Ακόμη και οι μυημένοι όμως θα βρουν αρκετά που θα τραβήξουν την προσοχή τους. Όπως για παράδειγμα την αναφορά στις ιδιωτικές ηχογραφήσεις των σόλο του Charlie Parker από τον Dean Benedetti, τη σημασία που έδινε ο Duke Ellington στην ικανότητα του μουσικού να ακούει (“είμαι ο καλύτερος ακροατής του κόσμου” είχε πει για να προβάλει εκείνο που θεωρούσε ως το μεγαλύτερο προσόν του), ή το “πείραμα” που έκανε ο ίδιος ο συγγραφέας για να αντιληφθεί τη συνεισφορά του Louis Armstrong στην εξέλιξη της jazz (για δύο εβδομάδες άκουγε αποκλειστικά και μόνο μουσικούς που προηγήθηκαν κι αμέσως μετά ο Armstrong του “αποκάλυψε” το μέγεθος της επανάστασής του).

Όσο για τους νεοφερμένους, στις 200 και κάτι σελίδες του “How to listen to Jazz” θα βρουν μια ευκολοδιάβαστη και περιεκτική εισαγωγή στην jazz.

Tags: